Een plantenbak van steigerhout zelf maken is goed te doen, ook als je weinig ervaring hebt met houtwerk. Met een zaag, wat schroeven en een paar planken heb je in een middag een robuuste bloembak die jarenlang meegaat. Hieronder vind je een concreet stappenplan, de benodigde materialen en handige tips om fouten te voorkomen.
Wat heb je nodig?
Voor een standaard plantenbak van ongeveer 80 cm lang, 30 cm breed en 30 cm hoog heb je het volgende nodig:
- Steigerplanken (dikte 4 cm, breedte 20 cm): reken op ongeveer 5 tot 6 meter in totaal
- Roestvrijstalen of verzinkte schroeven (5 x 80 mm), minimaal 40 stuks
- Een zaag (handzaag of cirkelzaag)
- Een accuboormachine met schroefbit
- Vijl of schuurpapier (korrel 80 en 120) om randen glad te maken
- Vlonderbeschermingsolie of houtbeits voor buiten
- Vijzers of voorboorhulp om spleten te voorkomen
- Optioneel: kokosvezeldoek of zwart wortelwerende folie voor de binnenkant
Steigerhout is tweedehands bouwmateriaal en daardoor betaalbaar. Voor een bak van dit formaat betaal je naar schatting rond de 15 tot 30 euro aan hout (prijsinschatting voor 2026), afhankelijk van waar je het koopt. Tuincentra, bouwmarkten en online marktplaatsen verkopen het veelvuldig.
Plantenbak steigerhout zelf maken: het stappenplan
Volg deze stappen voor een stevige en nette bak:
Stap 1: Zaag de planken op maat. Voor de lange zijden zaag je twee planken van 80 cm. Voor de korte zijden twee planken van 22 cm (30 cm breedte minus twee maal de dikte van 4 cm). Voor de bodem zaag je drie à vier planken van 72 cm. Je kunt ook voor een hogere bak kiezen door twee planken op elkaar te stellen per zijde, dus zes planken voor de wanden in totaal.
Stap 2: Schuur alle randen en oppervlakken. Steigerhout is ruw en kan splinters geven. Gebruik eerst schuurpapier met korrel 80 en ga daarna over met korrel 120. Let extra op de bovenkant van de wanden en de hoeken.
Stap 3: Boor voorgaten. Boor bij elk schroefpunt een voorgat iets dunner dan de schroef. Zo splijt het hout niet. Dit klinkt als een kleine moeite, maar is het grootste verschil tussen een nette en een gebarsten bak.
Stap 4: Schroef de wanden samen. Begin met de twee korte zijwanden. Schroef daarna de lange planken ertegenaan. Gebruik minstens twee schroeven per verbinding, bovenen onderkant. Controleer tussendoor met een winkelhaak of de hoeken recht zijn.
Stap 5: Bevestig de bodem. Schroef de bodemplanken met een kleine ruimte (3 à 5 mm) tussen elke plank. Die spleten zorgen voor waterafvoer, zodat wortels niet verrotten. Wil je zeker zijn van goede drainage, boor dan ook een paar extra gaten in de bodemplanken.
Stap 6: Behandel het hout. Breng buiten een laag vlonderolie of houtbeits aan op alle zijden. Dit beschermt het steigerhout tegen vocht, schimmels en verkleuring. Laat de bak minstens 24 uur drogen voor je hem vult.
Stap 7: Bekleed de binnenkant (optioneel maar slim). Leg kokosvezeldoek of wortelwerende folie langs de binnenwanden. Dit houdt de aarde netjes binnen, verlengt de levensduur van het hout en is makkelijk te vervangen. Laat de bodem open voor waterafvoer.
Handige afmetingen voor verschillende situaties
| Type bak | Lengte | Breedte | Hoogte | Geschikt voor |
|---|---|---|---|---|
| Klein (vensterbank) | 50 cm | 20 cm | 20 cm | Kruiden, stiefmoedertjes |
| Middelgroot (terras) | 80 cm | 30 cm | 30 cm | Lavendel, grassen, bloemen |
| Groot (moestuin) | 120 cm | 40 cm | 40 cm | Tomaten, courgette, kruiden |
Veelgemaakte fouten en hoe je ze vermijdt
Geen voorgaten boren is de meest voorkomende fout. Steigerhout is oud en droog, en splijt daardoor snel als je direct een schroef erin draait. Boor altijd voor. Een andere valkuil is het overslaan van de behandeling met houtbeschermingsproduct. Onbehandeld steigerhout in contact met vochtige aarde verrot binnen twee tot drie jaar. Met een jaarlijkse herbehandeling gaat dezelfde bak tien jaar of langer mee.
Let ook op het gewicht als je een grote bak op een balkon wil plaatsen. Een plantenbak van 120 x 40 cm gevuld met potgrond kan al snel 60 tot 80 kilo wegen. Controleer de draagkracht van je balkon voordat je hem vult, of gebruik lichtere balkonpotgrond in combinatie met lavakorrels onderop.
Afwerking en uitstraling
De grijsbruine kleur van steigerhout past bij bijna elke tuinstijl, van industrieel tot landelijk. Wil je de bak een frissere look geven, dan kun je hem schilderen met buitenverf in elke kleur. Gebruik wel altijd een primer op houtbasis, zodat de verf goed hecht. Een andere optie is het bewust grijs laten vergrijzen van het hout door geen olie te gebruiken. Dat geeft een stoere, verweerde uitstraling die door veel mensen juist gewenst is.
Met de juiste maten, goede schroeven en een laagje houtbescherming heb je voor weinig geld een plantenbak die er verzorgd uitziet en jarenlang meegaat. Start met een kleinere maat als het je eerste keer is, zodat je het gevoel voor het materiaal krijgt voor je aan een groter project begint.
Lees ook