Brandhout is hout dat je gebruikt om te stoken, in een open haard, houtkachel of buitenhaard. De kwaliteit, het vochtgehalte en de houtsoort bepalen hoe goed het brandt en hoeveel warmte het geeft. In dit artikel lees je waar je op moet letten als je brandhout koopt, wat het kost en hoe je het slim opslaat.
Wat is goed brandhout?
Goed brandhout is droog. Dat klinkt simpel, maar het is de belangrijkste factor. Vers gekapt hout bevat tot 50% vocht. Dat vocht moet verdampen voordat het hout écht verbrandt, wat zorgt voor meer rook, minder warmte en meer roetaanslag in de schoorsteen. Droog brandhout heeft een vochtgehalte onder de 20%, liefst tussen de 15 en 18%.
Houtsoort maakt ook verschil. Hardhout zoals eik, beuk en es brandt langzamer en geeft meer warmte dan zachtere soorten als populier of wilg. Hardhout is daarom populairder als brandhout, al is het ook zwaarder en duurder. Naaldhout (zoals den of spar) brandt snel en heet, maar bevat meer hars en kan meer roet geven. Het is minder geschikt als enige brandstof voor een houtkachel.
Hoeveel kost brandhout?
De prijs van brandhout hangt af van de soort, de hoeveelheid en hoe je het koopt. Losse zakken bij een tuincentrum of supermarkt zijn het duurste per hoeveelheid. Grotere hoeveelheden, zoals een halve of hele kuub (kubieke meter), zijn veel voordeliger per eenheid.
Als voorbeeld uit de praktijk: in de gemeente Nunspeet kunnen inwoners via loting brandhout kopen uit gemeentelijk beheer. Naar schatting rond oktober 2026 kostte een kuub brandhout daar 121 euro inclusief btw. Wie vijf kuub bestelde, betaalde daarmee 605 euro. Dit is brandhout rechtstreeks vanuit bosbeheer, wat het goedkoper maakt dan brandhout bij commerciële leveranciers. Bij een particuliere houtleverancier betaal je al snel 130 tot 200 euro per kuub, afhankelijk van de houtsoort en of het hout al gedroogd is.
Let op: een “kuub” brandhout is niet altijd hetzelfde. Een vaste kuub (gestapeld, geen lucht ertussen) is meer hout dan een losse kuub (bulk, met luchtruimte). Vraag hier altijd naar bij de aankoop, zodat je weet wat je écht krijgt.
Droog, half droog of groen hout?
Brandhout wordt verkocht in drie vormen: gedroogd (ook wel “kamerdroeg”), half gedroogd en groen (vers gekapt). Groen hout is het goedkoopste, maar je kunt het niet meteen gebruiken. Het heeft minimaal een tot twee jaar nodig om goed te drogen. Half gedroogd hout heeft al een seizoen buiten gelegen en heeft nog wat tijd nodig. Kant-en-klaar gedroogd hout is direct te stoken, maar kost meer.
Als je brandhout een jaar vooruit koopt en zelf droogt, bespaar je flink. Dat vraagt wel om goede opslagruimte waar lucht bij het hout kan komen.
Brandhout opslaan: zo doe je het goed
Bewaar brandhout altijd buiten, op een droge en luchtige plek. Een houten stapel direct op de grond trekt vocht van onderen op. Leg het hout daarom op pallets of balken. Een eenvoudige houtopslag met een dak maar open zijkanten werkt het best: regen blijft buiten, lucht circuleert.
Sla het hout niet tegen een muur van je huis op. Vocht en insecten (zoals houtworm of boktorren) kunnen vanuit de houtstapel in de spouwmuur of gevelbeplating trekken. Een meter afstand van de gevel is een veilige vuistregel.
Brandhout kopen: waar en hoe?
Je kunt brandhout kopen bij:
- Lokale houtleveranciers of boeren (vaak het voordeligst per kuub)
- Gemeentelijke uitgifte of bosbeheerorganisaties (zoals in Nunspeet, via loting)
- Tuincentra en bouwmarkten (handig, maar duurder per hoeveelheid)
- Online marktplaatsen zoals Marktplaats.nl (grote variatie in kwaliteit, let goed op beschrijving en vochtgehalte)
Bij grotere aankopen is het slim om te vragen naar het vochtgehalte. Sommige leveranciers meten dit met een vochtmeter en geven een garantie. Koop je van een particulier, neem dan zelf een vochtmeter mee (te koop voor 10 tot 20 euro). Een stuk hout dat “droog aanvoelt” kan nog steeds te veel vocht bevatten om goed te stoken.
Is brandhout duurzaam?
Hout is in theorie een hernieuwbare brandstof: bomen leggen CO2 vast terwijl ze groeien, en bij verbranding komt diezelfde CO2 vrij. Of het duurzaam is, hangt sterk af van de herkomst. Hout uit duurzaam beheerd bos (met keurmerken zoals FSC of PEFC) is een betere keuze dan hout uit onbekende bron. Gemeentelijke uitgifte van snoei- en dunningshout, zoals in Nunspeet, is een goed voorbeeld van lokaal en verantwoord gebruik.
Stook je in een houtkachel die voldoet aan moderne emissienormen, dan is de uitstoot van fijnstof ook lager. Oudere kachels stoten aanzienlijk meer fijnstof uit, wat in dichtbevolkte gebieden voor overlast en luchtkwaliteitsproblemen zorgt.
De slimste keuze bij brandhout is droog, lokaal hout van bekende herkomst, in een geschikte kachel. Koop bij voorkeur in grotere hoeveelheden om per kuub minder te betalen, en zorg voor een goede opslag zodat je hout zijn kwaliteit behoudt tot het de kachel in gaat.