Bij een houtkachel geldt als vuistregel: laat de schoorsteen minimaal één keer per jaar vegen. Gebruik je de houtkachel regelmatig of bijna dagelijks, dan is twee keer per jaar verstandiger. Hoe vaak precies hangt af van je stookgedrag, het type hout dat je gebruikt en de lengte van je schoorsteen.
Hoe vaak de schoorsteen laten vegen: richtlijnen per situatie
Een schoorsteen die je af en toe gebruikt, zeg een paar keer per week in de wintermaanden, wordt doorgaans één keer per jaar geveegd. Dat doe je het beste aan het einde van het stookseizoen of juist vlak daarvoor, zodat je met een schone schoorsteen begint.
Stook je de houtkachel bijna elke dag, dan bouwt er sneller roet en creosoot op in de schoorsteen. Creosoot is een teerachtige stof die ontstaat bij onvolledige verbranding. Die stof is brandbaar en kan bij ophoping een schoorsteenbrand veroorzaken. In dat geval adviseren schoorsteenvegers om twee keer per jaar te laten vegen: één keer halverwege het seizoen en één keer aan het einde ervan.
Stook je nat of slecht gedroogd hout? Dan is extra frequent vegen echt nodig. Vochtig hout verbrandt onvolledig en produceert veel meer roet en creosoot dan droog hout. Goed droog stookhout heeft een vochtgehalte van maximaal 20 procent. Zit je daarboven, dan kun je rekenen op snellere aanslag in de schoorsteen.
Waarom regelmatig vegen zo belangrijk is
Een verstopte of vies schoorsteen trekt slechter. Dat heeft direct gevolgen: de houtkachel rookt terug de kamer in, de verbranding is minder efficiënt en je stookt dus meer hout voor minder warmte. Bovendien is een te dikke laag creosoot een serieus brandgevaar. Schoorsteenbranden kunnen hoge temperaturen bereiken en schade aanrichten aan de rookgasafvoer of zelfs aan de rest van het huis.
Naast veiligheid speelt ook de verzekeringsplicht een rol. Veel woningverzekeringen stellen als voorwaarde dat je de schoorsteen regelmatig laat onderhouden. Heb je na een schoorsteenbrand geen bewijs van recent onderhoud, dan kan een verzekeraar weigeren uit te keren. Bewaar dus de bon of het rapport van de schoorsteenveger.
Doe je het zelf of laat je het over aan een vakman?
Zelf vegen is mogelijk, maar de meeste mensen laten het over aan een gecertificeerde schoorsteenveger. Een vakman heeft het juiste gereedschap, ziet meteen of er scheuren of andere problemen zijn in de rookgasafvoer, en levert soms een rapport op dat je kunt gebruiken richting je verzekeraar. De kosten voor een veegbeurt liggen naar schatting rond de 60 tot 120 euro in 2025, afhankelijk van de lengte en toegankelijkheid van de schoorsteen.
Kies je toch voor zelf doen, gebruik dan een veegset die past op de diameter van jouw schoorsteen. Zorg dat de kacheldeur goed afgesloten is zodat roet niet de kamer in valt, en draag een stofmasker. Inspecteer daarna de binnenwand op opbouw of scheuren.
Wanneer tussentijds laten controleren?
Los van de vaste veegbeurten zijn er situaties waarin je eerder iemand moet laten kijken. Rookt de kachel terug in de kamer, dan kan de schoorsteen geblokkeerd zijn door roetophoping of een vogelnest. Zie je donkere vlekken op de buitenmuur rondom de schoorsteen, dan kan dat wijzen op scheurvorming. En ruik je een ongewone, bijtende lucht bij de kachel, dan is er mogelijk aanslag die snel verwijderd moet worden.
Houd als stelregel aan: één keer per jaar is het minimum, twee keer per jaar als je de houtkachel intensief gebruikt. Plan de veegbeurt op een vast moment, zodat je het niet vergeet. Aan het begin of einde van het stookseizoen is het meest praktisch en dan is ook de schoorsteenveger makkelijker te bereiken dan op een koude winterdag midden in het seizoen.
Lees ook